Genel bakış
Konjonktivit (göz nezlesi), en sık görülen göz hastalıklarından biridir. Konjonktiva, göz kapaklarının iç yüzeyini kaplar ve göz küresinin görünen beyaz kısmını örter. İltihaplandığında ince kan damarları genişler ve göz kızarmış görünür. Tipik belirtiler arasında yanma, kaşıntı, yabancı cisim hissi, artmış göz yaşarması ve özellikle sabahları göz kapaklarını birbirine yapıştırabilen akıntı yer alır. Nedene bağlı olarak bir veya her iki göz etkilenebilir. Birçok form komplikasyonsuz seyreder ve bir ila iki hafta içinde iyileşir. Konjonktivit dışarıdan kolayca tanınabildiği için birçok durumda telemedikal bir ilk değerlendirmeye uygundur: Görüntülü muayenede doktor, gözü kamera veya bir fotoğraf üzerinden değerlendirir, şikayetlerinizi sorar ve tıbbi değerlendirmesine göre uygun bir tedavi önerebilir – gerekirse göz damlaları için özel reçete de dahil olmak üzere.
Sık görülen nedenler
Konjonktivit en sık virüsler tarafından tetiklenir, örneğin bir solunum yolu enfeksiyonu sırasında; bu form genellikle tek taraflı başlar ve sulu akıntı ile birlikte görülür. Bakteriyel konjonktivitler ise daha çok iltihaplı, sarı-yeşil akıntıya ve şiddetle yapışmış göz kapaklarına yol açar. Her iki enfeksiyöz form da bulaşıcıdır ve özellikle eller yoluyla bulaşır. Alerjik konjonktivit tipik olarak her iki gözü etkiler, şiddetli kaşıntı yapar ve sıklıkla saman nezlesi ile ilişkilidir – tetikleyiciler arasında polenler, ev tozu akarları veya hayvan tüyleri bulunur. Ayrıca dış etkenler de rol oynayabilir: kuru hava, ekran başında çalışma, hava akımı, duman, klorlu su, kozmetik ürünler veya çok uzun süre takılan kontakt lensler. Kuru göz de konjonktivanın tekrarlayan tahrişini kolaylaştırır. Nedenlerin ayırt edilmesi önemlidir, çünkü tedavi buna göre belirlenir – doktorun soruları ve görsel değerlendirme bu konuda yardımcı olur.
Ne zaman doktora gidilmeli?
Şikayetler birkaç günden uzun sürerse, kötüleşirse veya iltihaplı akıntı ortaya çıkarsa tıbbi değerlendirme önerilir. Bazı uyarı işaretleri, kısa süre içinde yüz yüze bir göz muayenesi gerektirir: şiddetli göz ağrısı, belirgin görme bozukluğu, aşırı ışık hassasiyeti, gözde görünür bir yaralanma, göz kapağında veya burun kenarında kabarcıklar ve kontakt lens kullanıcılarında kızarmış, ağrılı bir göz – bu durumlarda kornea tutulumu dışlanmalıdır. Göz iltihabı olan yenidoğanlar ve bebekler her zaman doğrudan bir çocuk doktoruna veya göz hekimine götürülmelidir. Göze aşındırıcı bir madde kaçtıysa, gözü derhal birkaç dakika suyla yıkayın ve 112 acil çağrı hattını arayın. Komplikasyonsuz şikayetlerde görüntülü muayene hızlı bir ilk adımdır: Doktor gözü değerlendirir ve uyarı işaretleri varsa sizi doğru sağlık kuruluşuna yönlendirir.